Testamenten in de landbouw

Sinds 1 januari 2003 kent de wet bij overlijden een regeling voor de overname van een tot de nalatenschap van de overledene behorende onderneming door een (stief)kind of echtgenoot. Omdat de wet alleen van toepassing is op directe familieleden van de overledene geldt deze wet dus voor een zeer beperkte groep. Overname kan in deze gevallen  ook onder bepaalde voorwaarden plaatsvinden.

Als ondernemer wil je de zekerheid hebben dat de voortzetting van de onderneming na het overlijden goed geregeld is en de onderneming geen speelbal wordt van de erfgenamen.
Naast een goede overnameregeling ingeval van overlijden in een eventueel maatschaps- of firmacontract is het opstellen van een testament geen overbodige luxe. Hierbij dienen juridische, financiële en fiscale aspecten meegenomen te worden. Uiteindelijk zal er een afweging plaats moeten vinden tussen enerzijds de belangen van de beoogde bedrijfsopvolger en anderzijds de belangen van de erfgenamen (bijvoorbeeld de langstlevende echtgenoot en de (overige) kinderen).

De volgende punten zijn van belang bij het  opstellen van een testament door een agrarisch ondernemer:
- aan wie wordt de onderneming nagelaten?
- kan de onderneming “zo maar” aan iemand bij testament worden vermaakt?
- tegen welke waarde dient de onderneming over te gaan?
- dient een meerwaardeclausule te worden opgenomen?
- wordt de eventueel te betalen vergoeding voor de onderneming in één keer of in termijnen voldaan?
- hoe wordt voorkomen dat de (overige) kinderen zich tekort gedaan voelen? Wat zijn de eventuele gevolgen daarvan voor de onderneming?
- wat zijn de fiscale gevolgen, in het bijzonder voor de erfbelasting en de inkomstenbelasting (en eventueel de vennootschapsbelasting) voor de voorzetter en de (overige) erfgenamen?
- hoe zit het met pachtrechten van gepachte gronden?
- wat moet er gebeuren in het kader van overgang van de productierechten?
- vervallen eventuele vergunningen?
- zijn er nog specifieke eisen waaraan de beoogde bedrijfsopvolger dient te voldoen wil hij de onderneming kunnen voortzetten?

Daarnaast verdienen ook andere aspecten in uw testament aandacht, zoals:
- de wettelijke erfrechtelijke regeling en de mogelijkheden om daarvan af te wijken;
- voogdij;
- bewind;
- executeur/afwikkelingsbewindvoerder;
- uitsluitingclausule.

De agri-notaris kan u begeleiden bij het sluiten van een overnameregeling die wordt vastgelegd in uw testament. Ook als u wilt weten of uw huidige testament voldoet aan uw eisen en aan de huidige wettelijke regels, kunt u bij een bij de VASN aangesloten agri-notaris terecht.

Hoewel de uiterste zorg is besteed aan de inhoud van dit bericht, aanvaardt de VASN geen aansprakelijkheid voor onvolledigheid of onjuistheid, noch voor de gevolgen daarvan.

Tekst voor het laatst bijgewerkt: voorjaar 2012     

Share